Jak lender czyta Twoje wyciągi bankowe

Underwriter poświęca na Twoje trzymiesięczne wyciągi zwykle kilkanaście minut, ale wie dokładnie, czego szuka. Nie czyta ich linijka po linijce jak książki - przepuszcza je przez zestaw pytań i czerwonych flag, a dopiero to, co wypadnie z tego sita, ogląda uważnie. Zanim wyślesz PDF-y, zobacz, jak ten filtr działa.

Ile miesięcy i z których kont

Standard to 3 ostatnie miesiące. Sześć miesięcy pojawia się przy self-employed, agency workers, dochodzie z prowizji, przy adverse credit i wtedy, gdy coś w pierwszej partii wzbudziło pytania.

Lender chce wyciągów ze wszystkich kont, które mają znaczenie:

- Konto, na które wpływa wynagrodzenie

- Konto, z którego idą direct debits i stałe zlecenia

- Konto oszczędnościowe, na którym leży depozyt

- Konto wspólne, jeśli je macie

- Konto firmowe przy self-employed

Coraz częściej zamiast PDF-ów dostajesz prośbę o zgodę na open banking - lender łączy się z Twoim bankiem i pobiera dane bezpośrednio. To wygodniejsze i szybsze, ale oznacza, że nie da się nic pominąć. Kategoryzacja transakcji odbywa się automatycznie, a underwriter dostaje gotowe zestawienie: dochód, stałe płatności, wydatki uznaniowe, hazard, zobowiązania krótkoterminowe.

Pierwsze cztery pytania underwritera

Kwota netto z payslipa musi wylądować na koncie w podobnej dacie i w tej samej wysokości. Rozjazd o 200 GBP wymaga wyjaśnienia. Rozjazd systematyczny oznacza zwykle, że payslip jest z innej firmy albo dochodzi salary sacrifice, o którym nie było mowy.

Brzmi banalnie, a jest częstym powodem odesłania dokumentów. Wyciąg z aplikacji mobilnej bez adresu i bez nazwy banku bywa odrzucany. Pobieraj oficjalne PDF-y, nie zrzuty ekranu.

Underwriter patrzy na saldo w ostatnich dniach miesiąca. Jeśli za każdym razem jesteś na zerze albo pod kreską, kalkulator zdolności może pokazywać nadwyżkę 600 GBP, a rzeczywistość mówi co innego. Takie saldo waży w ocenie więcej niż wynik z arkusza.

Regularna płatność 189 GBP do Moneybarn albo 68 GBP do Very, a we wniosku pusto. To najprostszy sposób na utratę wiarygodności i najczęstsza przyczyna dodatkowych pytań.

Czerwone flagi w kolejności wagi

Bet365, Sky Bet, Paddy Power, Ladbrokes, Betfair, kasyna online. Sporadyczny zakład na 10 GBP raz na dwa miesiące zwykle przechodzi. Regularne wpłaty, rosnące kwoty, wpłaty tuż po wypłacie albo wpłaty finansowane z overdraftu to poważny problem. Część lenderów ma sztywną politykę: hazard powyżej określonego procenta dochodu oznacza automatyczną odmowę.

Lending Stream, Fund Ourselves, Drafty, Savvy, Mr Lender. Nawet jeśli spłaciłeś je co do dnia, ślad zostaje. Świeża chwilówka z ostatnich 12 miesięcy zamyka high street, z ostatnich 6 miesięcy zamyka też sporą część specialist lenderów. Kredytodawca czyta to jako brak poduszki finansowej.

Na wyciągu widnieją jako "DD UNPAID", "UNPD DD", "RETURNED DD" albo "unpaid item fee". To jedna z najgorszych pozycji, jakie możesz mieć, bo pokazuje brak pieniędzy, a przy okazji brak kontroli nad terminami. Jeden przypadek da się wytłumaczyć. Trzy w ciągu trzech miesięcy to koniec rozmowy u większości lenderów.

Opłaty za przekroczenie limitu bez uzgodnienia czyta się podobnie jak nieopłacony direct debit.

Buy now pay later. Klarna, Clearpay, Laybuy. Pojedyncze płatności nie są tragedią, ale osiem równoległych rat po 30 GBP oznacza, że finansujesz codzienne zakupy kredytem. Coraz częściej widać je też w raportach kredytowych.

Duże wpływy bez wyjaśnienia. Wpływ 9 000 GBP z konta, którego lender nie zna, uruchamia procedurę AML i pytanie o source of funds. Musisz pokazać, skąd pochodzą pieniądze: sprzedaż samochodu z umową, darowizna z gift letter, zwrot podatku z HMRC, przelew z własnego konta w Polsce z historią tego konta.

Płatności do innych lenderów hipotecznych, alimenty, komornik. Attachment of earnings albo przelewy do firm windykacyjnych typu Lowell, Cabot, PRA Group są zauważane od razu.

Regularne przelewy do osób prywatnych. 350 GBP co miesiąc do tej samej osoby to dla underwritera potencjalna niezgłoszona pożyczka albo wsparcie rodziny, którego nie ma w budżecie.

Kryptowaluty. Wpływy z Binance czy Kraken wymagają udokumentowania całej drogi pieniędzy, a wypływy w dużych kwotach czyta się jako podwyższone ryzyko.

Co jest zupełnie w porządku

Nie chodzi o to, żeby żyć jak asceta przez trzy miesiące. Underwriter widzi setki wyciągów i wie, jak wygląda normalne życie.

- Zakupy w Tesco, Lidlu, Aldi, paliwo, rachunki, Netflix, siłownia - bez znaczenia

- Wakacje raz w roku, meble na raty spłacane terminowo - w porządku

- Wypłaty gotówki w rozsądnych kwotach - normalne, zwłaszcza u osób pracujących fizycznie

- Wejście w uzgodniony overdraft na kilka dni raz na kwartał - do przełknięcia

- Przelewy do Polski na utrzymanie rodziny - akceptowane, ale jeśli to 400 GBP miesięcznie, zostaną potraktowane jako stały wydatek i obniżą zdolność

Jak przygotować wyciągi

1. Pobierz oficjalne PDF-y z bankowości internetowej, z widoczną nazwą, adresem, numerem konta i pełnym zakresem dat. Bez luk między stronami.

2. Sprawdź, czy nie brakuje ostatniej strony. Częsty błąd, częsty powód opóźnienia.

3. Przejdź wyciągi samodzielnie i wypisz każdą pozycję, której nie potrafisz wytłumaczyć w jednym zdaniu. Do każdej przygotuj dowód.

4. Nie zamazuj niczego. Ocenzurowany wyciąg wraca natychmiast, a przy okazji budzi podejrzenia.

5. Nie zakładaj nowego konta tuż przed wnioskiem, żeby "mieć czysto". Trzy miesiące historii na świeżym koncie wyglądają gorzej niż normalne konto z kilkoma niedoskonałościami.

6. Jeśli coś złego wydarzyło się cztery miesiące temu, poczekaj, aż wypadnie z okna trzymiesięcznego. To najtańsza poprawka, jaką znam.

Ostatnia uwaga. Wyciągi i raport kredytowy muszą opowiadać tę samą historię. Jeśli na wyciągu widać ratę do firmy, której nie ma w raporcie, albo odwrotnie, underwriter zacznie szukać dalej. Zanim wyślesz dokumenty, sprawdź swój raport w Experian, Equifax i TransUnion i porównaj listę zobowiązań z tym, co faktycznie schodzi Ci z konta co miesiąc.