Mortgage valuation vs survey - jaka jest różnica
Kiedy kupujesz dom z mortgage w UK, słyszysz dwa pojęcia - valuation i survey. Wielu Polaków myśli, że to to samo, ale to zupełnie różne usługi z różnym celem. Zrozumienie tej różnicy może zaoszczędzić Ci tysięcy funtów.
Mortgage valuation - dla lendera
Mortgage valuation to wycena zamawiana przez lendera (i opłacana przez Ciebie). Jej jedynym celem jest potwierdzenie, że nieruchomość jest warta kwotę, na którą bierzesz kredyt. Lender chce mieć pewność, że jeśli nie spłacisz mortgage, może sprzedać dom i odzyskać swoje pieniądze.
Valuation to krótka wizyta - surveyor spędza w nieruchomości zwykle 15-30 minut. Sprawdza podstawowe parametry: metraż, liczbę pokoi, stan ogólny, lokalizację. Porównuje z cenami podobnych nieruchomości w okolicy.
Co ważne - valuation nie jest dla Ciebie. Raport z valuation jest własnością lendera i możesz nawet go nie otrzymać. Valuation nie identyfikuje wad budowlanych, problemów z wilgocią, stanem dachu czy instalacji.
Survey - dla Ciebie
Survey (przegląd budowlany) to szczegółowa inspekcja nieruchomości zamawiana przez kupującego. Jest opcjonalna, ale zdecydowanie zalecana. Survey identyfikuje problemy, o których nie dowiesz się z samej valuation.
W UK są trzy główne typy survey:
1. RICS Condition Report (Level 1)
Najprostszy i najtańszy (250-400 GBP). Używa systemu "traffic light" (zielone/pomarańczowe/czerwone) do oceny stanu poszczególnych elementów. Odpowiedni dla nowych lub prawie nowych domów w dobrym stanie.
2. RICS HomeBuyer Report (Level 2)
Najpopularniejszy wybór (400-700 GBP). Bardziej szczegółowy niż Level 1 - identyfikuje problemy takie jak wilgoć, osiadanie, stan dachu, instalacji. Obejmuje też wycenę rynkową. Dobry dla większości standardowych nieruchomości.
3. RICS Building Survey (Level 3)
Najbardziej szczegółowy (600-1500 GBP). Zalecany dla starszych domów (pre-1930), nieruchomości nietypowych, w złym stanie lub planujących duży remont. Surveyor dosłownie bada każdy element budynku.
Dlaczego survey jest wart swojej ceny?
Wielu kupujących rezygnuje z survey, żeby zaoszczędzić kilkaset funtów. To klasyczny błąd, który może kosztować tysiące. Oto realne przykłady:
- Wilgoć penetrująca - naprawa może kosztować 5 000-15 000 GBP
- Problemy z dachem - wymiana dachu to 5 000-20 000 GBP
- Subsidence (osiadanie) - naprawa fundamentów to 10 000-50 000 GBP
- Azbest - usunięcie to 500-5 000 GBP
- Japanese knotweed (rdestowiec) - może kosztować 2 000-10 000 GBP i wpływa na wartość nieruchomości
Survey daje Ci też argumenty do negocjacji ceny. Jeśli survey wykaże problemy, możesz poprosić sprzedającego o obniżkę ceny lub naprawę przed completion.
Valuation - koszty i proces
Koszt mortgage valuation zależy od lendera i wartości nieruchomości:
- Nieruchomość do 250 000 GBP - zwykle 250-400 GBP
- 250 000-500 000 GBP - zwykle 400-600 GBP
- Powyżej 500 000 GBP - 600 GBP+
Wiele lenderów oferuje free valuation jako część pakietu mortgage, szczególnie przy remortgage lub produktach z wyższym oprocentowaniem.
Po valuation lender podejmie jedną z trzech decyzji:
- Wartość potwierdzona - wszystko OK, mortgage może iść dalej
- Down-valued - surveyor wycenił nieruchomość poniżej ceny zakupu. To oznacza, że musisz pokryć różnicę z własnych środków lub renegocjować cenę
- Retained - surveyor zidentyfikował problem wymagający naprawy przed udzieleniem mortgage (np. brak certyfikatu elektrycznego)
Moja rekomendacja
Zawsze zamawiaj survey, niezależnie od tego, jak dobrze wygląda dom. Minimum to Level 2 HomeBuyer Report. Dla domów starszych niż 50 lat lub nietypowych nieruchomości, wybierz Level 3 Building Survey.
Przed tym wszystkim upewnij się, że Twoja historia kredytowa jest w porządku - sprawdź na CheckMyFile, czy nie ma niespodzianek na raporcie. Nie chcesz płacić za survey i valuation, żeby potem dowiedzieć się, że masz problem z credit.
Sprawdź swoją historię kredytową za darmo
Chcesz wiedzieć, jak wygląda Twój raport kredytowy? Skorzystaj z 7-dniowego darmowego okresu próbnego CheckMyFile i sprawdź dane ze wszystkich trzech agencji kredytowych w UK.
Sprawdź za darmo →